Böbreküstü Bezi ,Adrenal Bezi
22/2/2009 · Kategori: Hastalıklar Ve Tedaviler
Böbreküstü bezi, böbreklerin üst tarafında üçgene benzer yapıdadır. Bezin iç kısmına "medulla" denir. Bu kısımdan adrenalin ve noradrenalin hormonları salgılanır. Bezin dış ya da kabuk kısmına "korteks" denir. Korteks tarafından aldosteron, kortizon ve cinsiyetle ilgili çeşitli hormonlar salgılanır. Bu-hormonlar kolesterole benzer (steroid) yapıdadır. 1. Adrenalin (Epinefrin): Adrenalin yapısında trozin bulunur. Bu hormon, glikojenin glikoza çevrilmesini uyarıcı ve kan glikoz düzeyini yükseltici etki gösterir. Adrenalin; bazal metabolizmayı hızlandırır, dokularda oksidasyo-nu uyarıcı etkisiyle oksijen alınmasını artinr. Ayrıca, yağ dokusundaki yağlanıs yıkımını da uyararak dolaşıma yağ asitleri ve gliserol geçmesinde etkinlik gösterir. Adrenalin salgılanması bireyin durumuna ve sinir uyarılanna göre değişir. Kan kaybı, öfke, korku ve coşku gibi durumlarda adrenalin hormonu fazla salgılanır. Bu hormon kalp kasını uyarıcı, kasılma gücünü artırıcı etki gösterir. Bu yolla kalbin kan atım gücünü artırıcı ve kan basıncım yükseltici etkide bulunur. 2. Noradrenalin (Norepinefrin): Noradrenalin, damar büzülmesini uyararak kan basıncını yükseltici etki gösterir. Bu hormonun, karbonhidrat metabolizması, oksijen harcaması ve bazal metabolizma üzerinde etkisi azdır. 3. Aldosteron: Aldosteron, mineral metabolizmasında önemlidir. Bu hormon, böbrekler yoluyla elektrolit ve su dengesinin korunmasında rol oynar. Yetersizliğinde idrarla sodyum atımı artar, kandaki düzeyi düşer; kan potasyum düzeyi ise yükselir. 4. Kortizon: Bu hormonun protein, karbonhidrat ve yağ metabolizmasında rolü vardır. Proteinlerden glikoz yapımını uyarıcı ve kan glikozunu yükseltici etki gösterir. Elektrolit dengesinde de rol oynar. Korku, yaralanma, soğuk gibi durumlarda kortizon salgısı artar. İltihabı önleyici ve vücudu gerginliklerine karşı koruyucu ve direnci artma etkisi yardır.
