Hamilelik sırasında vajinadan gelen kanama, yanlış bir şeyler olduğunun göstergesidir. Hemen doktorunuzu arayın.
Hamileliğin ilk 20 haftasında, kanama genellikle düşükle ilişkilendirilir. Düşük sırasındaki kanama hafif ya da ağır olabilir. Hiçbir uyarı olmayabilir ya da önce kahverengimsi bir akıntı farkedebilirsiniz.
Hamileliğin ilk günlerinde, yumurta rahmin içine tutunurken, bazı lekeler görebilirsiniz. Ayrıca tüm hamile kadınların yaklaşık 20'sinde, ilk günlerinde düşükle sonuçlanmayan kanamalar olmaktadır. Bu nedenle, tehlikeli olmayabilir de, ama mutlaka doktorunuza danışın.
Hamileliğin 20. haftasından sonraki kanamalara doğum öncesi kanama denir. Bu, erken gebelik kanamasından daha az yaygındır ve kadınların yüzde 2'sinden daha azında görülür. Doğum öncesi kanaması, plasenta previa , dış gebelik, düşük ya da erken doğum dahil olmak üzere birçok nedeni vardır.
Birçok durumda, kanama hafiftir. Ancak, ciddi bir kanama sizin ve bebeğinizin hayâtını tehlikeye sokabilir.
Gebeliğin ilk aylarından sonra kanama başlarsa, derhal doktorunuzu görün. Hastaneye yatırılmanız ve kanamanın nedeninin belirlenmesi için ultrason gibi testlerden geçmeniz gerekebilir. Kanama ağırsa, kan nakli gerekli olabilir. En kötü durumda, doğum suni olarak biş^ latıfır ya da bir sezeryan ameliyatı yapılır.
Onlu yaşlarında cinsel olarak etkinleşen ve herhangi bir doğum kontrolü uygulamayan sağlıklı bir kadın 30 ilâ 35 yıl üreme kabiliyetine sahip olabilir. Günümüzde, çeşitli etkin gebeliği önleme yöntemleri sayesinde, kadınlar anne olup olmamayı ve ne zaman anne olacaklarını seçebilmektedirler. Esas olarak kadına dayanan popüler doğum kontrolü yöntemleri aşağıda ele alınmaktadır (erkeklere ilişkin seçenekler için, bkz. Gebeliğin Önlenmesi)
Doğal aile planlaması, cinsel birleşme için hangi günlerin güvenli olduğunu belirlemek üzere kadının adet dönemini temel alan çeşitli yöntemleri içerir. Bunlar ritim yöntemi denilen yöntemin çeşitlemeleridir.
Doğal aile planlamasmdaki yaklaşımların her biri, ne zaman hamile kalabileceğinizin farkında olmanızı gerektirir; hamile kalabileceğiniz süre her adet döneminin hemen hemen ortasındaki kısa bir süredir yumurtlamanın yaklaşık 72 saat öncesinden yumurtlamanın yaklaşık 24 saat sonrasına kadar olan süre. Önemli olan nokta bu günlerin ne zaman olduğunu belirlemek ve bu günlerde cinsel birleşmeden kaçınmaktır.
Genel olarak, bu yöntemlerin gebeliği önleme etkinliği yüzde 80'în altındadır. Bir kadının adet dönemi değişebileceği için yumurtlamayı öngörmek genellikle güçtür. Doğal aile planlamasını denemeye karar verirseniz, adet döneminizin düzenini belirlemek için birkaç ay kayıt tutun. Yumurtlamadan hemen sonra kadınların çoğunun vücut ısısında küçük bir yükselme olur. Bir ısı değişikliğini saptamak için, her gün uyandığınızda ateşinizi ölçün. Bu amaçla, küçük değişiklikleri tespit etmek üzere tasarlanmış özel bir termometre kullanılır. Yumurtlama zamanınızı belirledikten sonra, gebe kalmamak için yumurtlamadan önce 3 gün ve yumurtlamadan sonra 3 gün cinsel birleşmeden kaçının.Takvim yöntemi için, bir yıl boyunca adet döneminizin kaydını tutmanız gerekir. En kısa dönemdeki gün sayısından 18 günü (yumurtlamadan adet görmenize kadar 14 gün ve spermin ortalama ömrü için 4 gün) ve en uzun adet döneminden 10 günü (yumurtlamadan adet görmenize kadar 14 gün, eksi bir yumurtanın ömrü için 1 gün ve hata payı olarak 3 gün) çıkartın. Hesapladığınız sayılar, adet döneminizin hamile kalabileceğiniz ilk ve son günleridir.Örneğin, en kısa adet döneminiz 24 gün, en uzun adet döneminiz ise 35 gün ise, hamile kalabileceğiniz zaman, 24 gün eksi 18 gün (ya da 6. gün) ile 35 gün eksi 10 gün (ya da 25. gün) arasındaki zamandır. O halde, bu örnekte, her adet döneminin 6. ilâ 25 günleri arasında hamile kalabilirsiniz.Mukusu inceleme yöntemi, bir yumurtanın serbest bırakılmasından 4 gün önce, vajina mukusunun ince, açık renkli, akışkan ve bol olması olgusuna dayanır. Hamileliği önlemek için, mukusun görüldüğü zamandan, daha kalın ve daha kuru olmasından 4 gün sonrasına kadar cinsel birleşmeden kaçının.Muko-termal yöntem, ısı yöntemi ile mu-kus incelemesi yönteminin bir birleşimidir. En güvenilir doğal yöntemdir.Doğum kontrolü hapları 45 yaşından genç birçok kadın tarafından kullanılmaktadır. Hap en etkili doğum kontrolü yöntemidir. Doğru kullanılırsa, her yıl ilaç kullanan 1000 kadından yalnızca biri hamile kalır.En fazla önerilen ve en etkili hap, sentetik östrojen ile progestojenin bir birleşimidir; etkisi vücut tarafından üretilen, doğal olarak oluşan iki hormonun etkisiyle aynıdır. Bazı kadınlar yalnızca progestojen içeren haplar kullanırlar. Bileşik haptan daha az etkili olduğu halde, bu hapların 35 yaşın üzerindeki ve hipertansiyon ve şeker gibi sorunları olan kadınlar için biraz daha güvenli olduğuna inanılmaktadır.Ayrıca, hap rahim boynu mukusunun, yumurtlama sırasında normal olarak olduğu gibi sulanmasını önler. Mukus tüm adet dönemi boyunca sınırlı kalır ve böylelikle spermin fallop tüplerine ulaşması güçleşir.Hap, adet kanamasını önlemez, ama kanama genellikle o kadar ağır olmaz (bazı kadınlarda kanama o kadar az olur ki adet görüp görmediklerinden bile emin olamazlar) ve normal adet kadar uzun sürmez. Hap kullanan kadınların çoğu adetten önce ve adet sırasında ağrı duymazlar.Hap atmaya başlamak istiyorsanız, doktorunuzdan reçete almanız gerekir. Hapı adetinizin beşinci günü almaya başlayın. Hapı almayı unutma olasılığınızı azaltmak için, her gün aynı zamanda alma alışkanlığını edinin. 21 gün boyunca hap alın, ondan sonra 7 gün almayın. Son hapı aldıktan yaklaşık 3 gün sonra, adet kanamanız başlayacaktır. (Ancak bazı ilaç paketlerinde hormon içeren 21 hap ve aktif bileşeni olmayan 7 hap bulunmaktadır; böylelikle günlük hap alma düzeni bozulmamış olur. Bir paketi bitirdikten sonra, ertesi gün yeni bir pakete başlarsınız.) Bazen adet görmeyebilirsiniz. Böyle bir durumda, önceki paketi bitirdikten 1 hafta sonra yeni haplara başlayın. İkinci bir adet döneminde de kanamanız olmazsa, doktorunuza danışın.Doğum kontrolü hapları etkili ve kullanımı kolay oldukları halde, çoğu önemsiz olan bazı yan etkileri vardır. Kilo alma, mide bulantısı, kusma, göğüslerde ve pelviste bir doluluk duygusu olabilir. Bazı kadınlarda çok az ya da çok fazla kanama da olabilir.En önemli yan etki toplardamarlarda kan pıhtıları oluşturma eğilimidir; bu kan pıhtıları yerlerinden çıkar ve akciğerlere giderlerse öldürücü olabilirler. Kan pıhtısı oluşması oranı, hap alan kadınlarda almayanlara göre biraz daha yüksektir. Östrojen oranının yüksek olduğu haplar alanlar daha fazla risk altında görünmektedirler.Ayrıca, hap alan kadınların küçük bir kısmında yüksek kan basıncı sözkonusu olmaktadır. Hapa bağlı safra kesesi sorunları gibi, felçler ve kalp krizleri de seyrek olarak görülür.Sigara özellikle 35 yaşın üzerindeki kadınlarda bu yan etkilerin birçoğuna ilişkin riski arttırır.Hap, üreme organlarında kanser oranını arttırır gibi görünmemektedir.Hapın sizin için güvenli olup olmadığını nasıl anlayacaksınız? 40 yaşından küçükseniz ve sigara içmiyorsanız büyük bir olasılıkla güvenlidir. Sigara içiyorsanız, 35 yaşından sonra hap kullanmasanız iyi olur. Bazı kan damarı hastalıkları, kalp sorunları ya da herhangi bir kanser türü olan kadınlar başka bir doğum kontrol yöntemi bulmalıdırlar. Migren ağrılarınız, hipertansiyonunuz, orak hücreli aneminiz ya da şekeriniz varsa ya da ameliyat olacaksanız, hap komplikasyon riskini arttırabilir. Doktorunuzla birlikte riskleri değerlendirmeniz gerekir. Genellikle, hapın riskleri hamileliğin riskinden çok daha azdır.Rahim içi araçları gebeliği önlemede yüzde 95 ilâ 98 etkilidirler.Rahim içi aracı, genellikle serviksin daha açık olduğu adet döneminiz sırasında doktorunuz tarafından rahminize yerleştirilen küçük bir plastik parçasıdır. Araca küçük bir ip asılıdır. İp, doktorun aracı çıkarmasını kolaylaştırır. Aracın yerleştirildiği kişi de, yerinde olup olmadığını anlamak için ipi kullanabilir.Rahim içi araç, rahim duvarında, döllenmiş bir yumurtanın tutunmasını ve gelişmesini güçleştiren değişiklikler yaratarak gebeliği önler.Rahim içi aracın en genel yan etkisi adet sırasında kanamanın ve adet ağrılarının artmasıdır. Bazen araç bir adet sırasında çıkabilir, bu nedenle aracın yerinde olduğundan emin olmak için düzenli olarak ipi kontrol etmeniz önemlidir.En ciddi yan etkileri pelvis enfeksiyonu ve dış gebelik ya da tüp gebeliğidir (bkz.Dış Gebelik). Ağır pelvis enfeksiyonu kadını kısır-laştırabilir.Bugün, aracın kullanılmasının bir sonucu olarak ağır enfeksiyonun ya da rahim delinmesinin sözkonusu olduğu kadınlar tarafından açılan davaların çoğalması nedeniyle, imalatçıların çoğu rahim içi araçların üretimini askıya almışlardır.Kadının zaten rahim içi bir araç kullandığı ve sorunu olmadığı durumlar dışında, artık doktorların çoğu rahim içi araçları öner-memektedir.
Tarih boyunca, erkekler ve kadınlar gebeliği önlemeye çalışmışlardır her zaman da başarılı olmamışlardır.500 yıl önce, Talmud, gebeliği önlemek için çiftlerin "bir bardak kök suyu" içmelerini tavsiye etmişti. Amerikan Yerlileri gebelikten kaçınmak isteyenler için özel bir çay hazırlıyorlardı. Daha 16. yüzyılda Araplar sürüdeki çoğalmayı önlemek için develerinin içine günümüzün rahim içi aracın kaba bir türünü yerleştiriyorlardı.Günümüzde, birçok çift şu ya da bu doğum kontrolünü kullanmaktadır.Gebeliği geçici olarak önlemenin iki yöntemi esas olarak erkeğe dayanır, prezervatifler ve dışarı boşalma.Prezervatif, erkeğin birleşmeden hemen önce ereksiyon halindeki penisinin üzerine geçirdiği ince lastik bir kılıftır. Erkek boşaldığı zaman, meni prezervatifin içinde kalır ve vajinaya bırakıimaz.Prezervatiflerin popülerliğinin bir nedeni elde edilmelerinin kolay olmasıdır. Prezervatifler eczanelerde reçetesiz satılmaktadır. Lastikten hayvan derisine kadar çeşitli malzemelerde olanları, kremli olanları ya da olmayanları, küçük ve büyük miktarlarda paketlenmiş olanları mevcuttur. Paketlenmiş prezervatifler en az 2 yıl bozulmadan durmaktadır.Prezervatif denemek istiyorsanız, prezervatifi penisten aşağı kaydırdıktan sonra, boşalma için ucu takılı olarak odadan çıkın. Sünnetsizse-niz, prezervatifi takmadan önce sünnet derisini geri çekmeyi unutmayın.Birleşmeden sonra, penis vajinadan çekilmeli ve sonra prezervatif çıkarılmalı ve atılmalıdır.Cinse! birleşme sırasında, genellikle yırtılma nedeniyle, prezervatif "kazaları" olabilir. Uçta her zaman boşalma için fazladan yer bırakarak ve özellikle partnerinizin vajinası kuru görünüyorsa prezervatifin üzerini kayganlaştırarak kaza ihtimalini azaltabilirsiniz. Son olarak, birleşmeden önce kadının vajinasına bir spermisid [spermi öldüren bir madde] konulduğunda, prezervatifle gebelik riski daha da azalır.Prezervatiflerle ilgili en genel şikayetler etkisiz olmaları değil, erkeklere sıkıcı bir duygu vermeleri, böylelikle cinsel zevki azaltmalarıdır. Dışarı boşalma, orgazmdan önce penisin vajinadan çekilmesidir. Muhtemelen en eski doğum kontrolü yöntemidir ve tüm dünyada herhangi bir diğer gebeliği önleme yönteminden daha yaygın olarak kullanılmaktadır.
ABD, endüstrileşmiş ülkeler arasında gençlerde hamileliğin en sık görüldüğü ülkedir. Her yıl bir milyondan fazla Amerikalı genç kız hamile kalmaktadır.
Amerikalı genç kızların üçte birinden fazlası ergenlik döneminde en az bir kez hamile kalmaktadır. Bunların çoğu bebeklerini doğurmaktadır. Ergenlik dönemindeki annelerin üçte biri bu dönemin sonuna kadar bir kez daha hamile kalmaktadır.
Bu gebeliklerin çoğu ne planlanmakta ne de istenmektedir. Bu hamilelikler, gebe kalma riskinin kabul edilmemesinin yanısıra doğum kontrol konusunda cahilliğin doğrudan bir sonucudur. Cinsel yönden aktif olan gençlerin çoğu herhangi bir önlem almamaktadır. Gençlerin herhangi bir hamileliği önleyici önlem almamalarının başlıca nedenleri şunlardır: Hamile kalmak için çok küçük olduklarını düşünürler-, hamileliği önleme yöntemlerinin yanlış ve tehlikeli olduğunu düşünürler; hamileliği önleme yöntemleri konusunda bilgileri yoktur, veya hamile kalmayacak kadar az ilişkiye girdiklerini düşünürler. Gerçekte tek bir cinsel birleşme bile hamilelikle sonuçlanabilir. Gençlik dönemi gebeliklerin yarısı cinsel yaşama başladıktan sonraki 6 ay içinde oluşur.
Hamileliği sonlandırma kanuni bir seçenek olabilir. Kürtaj ne kadar erken yapılırsa o kadar güvenlidir (bkz. Gebeliğin Sonlandırılmasi: Tıbbi Sorunlar ve Kişisel Seçimler). Eğer bu yol seçilirse kürtajı hastane ya da klinikte bir uzman yapmalıdır.
Birçok insan içir kürtaj kişisel ve pratik bir seçenektir. Geleceğin olası annesi hem bebeği benimsemeye hem de yetiştirmeye karar vererek hamileliğin sürdürmeyi seçebilir. Hem annenin hem de bebeğin sağlığı için doğun öncesi uygun tıbbi bakım çok önemlidir (bkz. Doğum öncesi Bakım).
Çocuk doğurmak en az 20 yıl sürecek çok ciddi bir sorumluluktur. Çoğu genç gerekli duygusal yapıya ve parasal kaynağa sahip değildir. Yardım edebilecek kuruluşlar olsa da birbebek sahibi olmak büyük olasılıkla eğitiminizi, işinizi ve okul arkadaşlarınızı bırakmanıza neden olacaktır. Aynı zamanda sizi inciten kısa süreli bir evliliğe de zorlayabilir.
Anne için bir gün içinde hem geçimini sağlayacak hem de çocuğuna bakacak kadar zaman yoktur. Bu koşullarda çocuğu belirsiz bir gelecek beklemektedir.
Tüm bu zorluklara rağmen çoğu hamile genç kız bebeği doğurmaktadır. Ne yazık ki gençler gebelikleri sırasında erişkinlerden daha az tıbbi bakım almaktadır. Halen kendisi de büyüyen genç kız, anne olduğunda sağlıklı bir anne ve çocuk için örnek önlemler alınmalıdır {bkz. Gebelik Sırasında Ortaya Çıkan Kaygılar).